پایه دوم:خلاصه درس واحد یک ـ فناوری و سیستم

مراحل ساخت یک محصول فناوری:

1ـ نیاز   2ـ طراحی   3ـ گردآوری دانش و اطلاعات   4ـ تهیه مواد   5ـ استفاده از ابزار  6ـ فرآیند   7ـ تولید  8ـ ارزشیابی

شباهت نوزاد انسان با تکامل فناوری: فناوری نیز مانند نوزاد انسان مراحل رشدو تکامل خود را طی می­کند و هر روز کامل­تر و پیچیده­تر می­شود.

چرخ چوبی	چرخ آهنی	چرخ لاستیکی	چرخ آهنی سیمی	لاستیک با رینگ آهنی

عوامل موثر بر رشد و تکامل فناوری: 1ـ نیاز   2ـ تحقیقات علمی   3ـ کنجکاوی   4ـ تفکر انسان

فواید و نتایج تحقیقات علمی:

1ـ کشف جدید

2ـ اختراع جدید مانند یک وسیله تازه مورد نیاز، تولید یک دارو، تولید یک وسیله پزشکی برای درمان یا پیش­گیری از بیماری­ها

3ـ آسان­تر شدن زندگی بشر

4ـ پیدایش یک روش علمی جدید مثل یک روش جدید برای کشت و تکثیر گیاهان

*علم موجب پیش­رفت فناوری و فناوری باعث آسان­تر شدن کارها و افزایش سرعت در انجام امور می­شود.

کنجکاوی: انسان برای آزمایش پدیده­های اطلاف خود و ایجاد تغییراتی در آن­ها از چه چیزهایی استفاده می­کند؟

1ـ قوانین علمی  2ـ تجربیات گذشته  3ـ فناوری­های جدید

 

تفکر انسان: ارائه ایده­های جدید چرا انجام می­شود؟ 1ـ بالابردن کیفیت محصولات فناوری 2ـ استفاده بهتر از محصولات فناوری 3ـ استفاده بیش­تر از محصولات فناوری 4ـ تکمیل تولیدات پیشین

قسمت­های اصلی یک سیستم

واحد یا مسیر خروجی	واحد پردازش	مسیر یا واحد ورودی
۰	۰	۰
۰	۰	۰
مواد خروجی یا محصولات	عملیات پردازش	مواد ورودی یا اولیه

پایه دوم:خلاصه درس واحد دو ـ کار با برق ـ مرحله یک

حوادث ناشی از جریان برق: خطر مرگ، آتش­سوزی، برق­گرفتگی، سوختگی، سوزش، آسیب دیدن دستگاه­ها و ...

علت خطرات و حوادث ناشی از جریان برق: 1ـ بی­احتیاطی 2ـ رعایت نکردن موارد ایمنی

راه جلوگیری از خطرات برق: آشنایی همه کسانی که با برق و وسایل برقی کار دارند با حفاظت و ایمنی در برق

حفاظت الکتریکی: مجموعه اقداماتی که باید در تاسیسات الکتریکی انجام شود تا خطرها و خسارت­های ناشی از جریان برق برای افراد و تاسیسات به حداقل برسد.

سه مورد از خطرات ناشی از جریان برق

1ـ اتصال سیم فاز به زمین:

موجب ایجاد جرقه و آتش­سوزی می­شود.

راه جلوگیری: نصب یک عدد فیوز در مسیر سیم فاز

2ـ اتصال سیم فاز به بدنه یا قسمت فلزی وسایل برقی:

موجب برق­گرفتگی می­شود.

راه جلوگیری: نصب یک عدد فیوز در مسیر سیم فاز

به همراه استفاده از سیم اتصال به زمین

3ـ اتصال کوتاه:

موجب جرقه، آتش­سوزی و قوس الکتریکی می­شود.

راه جلوگیری: نصب یک عدد فیوز در مسیر سیم فاز

پایه دوم:خلاصه درس واحد دو ـ کار با برق ـ مرحله دو

طراحي مدارهاي الكتريكي

در طراحي مدارهاي الكتريكي از دو نوع نقشه استفاده مي شود:

1ـ نقشه حقيقي يا شماي حقيقي 2ـ ‌نقشه‌ (شماي) فني

شمای حقیقی و شمای فنی در واقعیت هر دو با رنگ سیاه ترسیم می­شوند و شمای حقیقی دارای جزئیات بیشتری نسبت به شمای فنی است. در جدول زیر توضیحات مربوط به هر قطعه آورده شده است.

 

قانون‌هاي طراحي مدارهاي الكتريكي

·   در شمای فنی سيم‌هاي ورودي فاز و اتصال به زمين و نول هستند كه در اولين جعبه تقسيم با پيكان نمايش داده مي­شوند.

·  در شمای حقیقی ترتيب قرار گرفتن سيم‌هاي ورودي در اولين جعبه تقسيم از پايين به بالا عبارت است از: فاز، اتصال به زمين و نول.

·  در شمای حقیقی سیم فاز را با رنگ قرمز، سیم اتصال به زمین را با رنگ مشکی خط­چین، سیم نول با رنگ آبی و سیم برگشت فاز را با رنگ مشکی نمایش می­دهیم.

·   شماي فني تنها با يك رنگ (مشکی) رسم مي‌گردد.

·   سيم برگشت فاز  از كليد به لامپ وصل مي شود.

·   سيم برگشت فاز هر كليد فقط به لامپ يا لامپ‌هايي مي‌رود كه مي­خواهد آن‌ها را كنترل كند.

·   سيم­هاي برگشت فاز نبايد به يكديگر متصل شوند.

·  اگر از يك قطعه چند عدد وجود داشته باشد، با شماره مشخص مي شوند. مثلا براي چند جعبه تقسيم خواهيم داشت: X1 وX2 و X3.

پایه دوم:خلاصه درس واحد 3 ـ بهداشت از ص 38 تا ص 45

چگونگی آلودگی هوا:

افزایش جمعیت >>> توسعه شهرها >>> افزایش وسایل نقلیه >>> افزایش مصرف سوخت و انرژی >>> آلودگی هوا

 

نتایج آلودگی هوا:

1ـ عامل بسیاری از بیماری­های خطرناک در انسان است

2ـ باعث مرگ دام­ها

3ـ فساد و خرابی محصولات کشاورزی

4ـ بسیاری از مشکلات دیگر مانند باران­های اسیدی

 

چگونگی آلودگی خاک:

افزایش جمعیت >>> استفاده بیش از حد از زمین و ذخیره­های آن >>> کاهش ذخیره­های کره زمین >>> آلودگی خاک

 

اهمیت آب

1ـ از منابع اصلی محیط زیست

2ـ از مهم­ترین نیازهای انسان

3ـ وابستگی بسیاری از فعالیت­های کشاورزی، صنعتی، شهری، خانگی و حمل و نقل به آب

فعالیت­های کشاورزی مانند تولید محصولات کشاورزی و دامی

فعالیت­های صنعتی مانند انتقال حرارت، پارچه­بافی و کاغذسازی

فعالیت­های شهری مانند آبیاری فضای سبز

فعالیت­های خانگی مانند تهیه غذا، شستشو و نظافت

حمل و نقل مانند کشتی­رانی در رودخانه­ها و دریاها

 

آب آلوده یا فاضلاب­های خانگی، شهری، کشاورزی و صنعتی:

1ـ دشمن سلامتی

2ـ دارای انگل، سم، میکروب و مواد شیمیایی

3ـ موجب بیماری و مرگ انسان و سایر موجودات زنده

4ـ موجب بیماری و مرگ آبزیان >>> (منابع اصلی غذای انسان) >>> بیماری­های خطرناک در انسان

پایه دوم:خلاصه درس واحد 3 - بهداشت - مرحله دوم

زندگی سالم

روش زندگی هر فرد شامل: عادت­ها، رفتارها، و تصمیم­های اوست.

انتخاب هر عادت، رفتار و تصمیمی در زندگی دارای دو دسته پیامدهای مثبت و منفی خواهد بود. بررسی پیامدهای مثبت و منفی در تصمیم­گیری­ها به افراد کمک می­کند تا عاقلانه­تر رفتار کنند.

 نتایج انتخاب روش زندگی ناسالم >>> ایجاد بیماری در انسان

1ـ اغلب این بیماری­ها زود آشکار نمی­شوند.

2ـ زمانی انسان متوجه بیماری می­شود که دیر است و به فرد و جامعه خسارت­های جبران­ناپذیری وارد شده است.

 

رفتارهای انسان به دو دسته تقسیم می­شوند: 1ـ رفتارهای سالم    2ـ رفتارهای ناسالم

 

رفتارهای ناسالم

الف ـ رفتارهای ناسالم کم خطر

بیش­تر به سلامت خود شخص صدمه می­زنند.

به راحتی قابل کنترل­اند

خسارت­های ناشی از آن­ها را به راحتی می­توان جبران کرد

 

ب ـ بعضی از عادت­های ناپسند

باعث بیماری خود و دیگران می­شوند.

موجب آلودگی محیط

تاثیر منفی بر بهداشت و زیبایی جامعه

 

ج ـ رفتارهای ناسالم پرخطر

زیان­های جبران­ناپذیری برای فرد و جامعه دارند

بیماری­های خطرناکی را به دنبال دارند.

پایه دوم:خلاصه درس واحد 3 - بهداشت - مرحله سوم

دارو و سلامتی

دارو: هر ماده­ای که وارد بدن شود و موجب تغییراتی در جسم، فکر، احساس و به طور کلی وضعیت جسمی و روانی شود.

وظایف داروها در بدن:                      

1ـ پیش­گیری از بیماری­ها

2ـ کنترل بیماری­ها

3ـ درمان بیماری­ها

منشاء تهیه داروها:

1ـ گیاهی

2ـ حیوانی مانند عسل

3ـ معدنی مانند قرص جوشان، قرص آهن

روش تهیه داروها: اغلب به روش شیمیایی     

انواع شکل­های داروها: قرص، کپسول، پماد، شربت، پودر و محلول­ها

بیماری­هایی که نیاز به دارو ندارند:

سرفه­های خفیف

 سرماخوردگی ساده 

ضعف­های جزئی

اسهال­های ساده                                                     

راه علاج چنین بیماری­هایی:

استراحت

غذای مناسب

مراقبت

زیان­های استفاده بیش از اندازه از داروها:

بدون تجویز پزشک خطرناک است

جزء رفتارهای ناسالم و گاه پرخطر است

موجب وابستگی انسان به آن ماده دارویی می­شود.

در صورت وابسته­شدن (اعتیاد) و نرسیدن آن ماده به بدن، فرد دچار ناراحتی­های جسمی، روانی و مرگ می­شود.

انواع داروهایی که در بدن ایجاد وابستگی می­کنند:

الف ـ داروهای کاهنده

ب ـ داروهای کاهنده قوی

ج ـ داروهای محرک

د ـ داروهای محرک قوی

الف ـ میزان فعالیت بدن را کاهش می­دهند.

باعث می­شود اعضای بدن وظایف خود را به خوبی انجام ندهند.

مانند آرام­بخش­ها، خواب­آور و مسکن­ها.

ب ـ مصرف آن­ها بسیار خطرناک است

ج ـ میزان فعالیت بدن را زیاد می­کنند.

در کار طبیعی اعضاء اختلال ایجاد می­کنند.

مانند کافئین

د ـ افزایش ضربان قلب، فشار خون، تنفس

مصرف آن­ها خطرناک است.

منجر به وابستگی و مرگ می­شوند.

مصرف آن­ها درپزشکی محدود و خیلی کم است.

همه داروها تا حدی برای بدن ما ضرر دارند.

انواع داروها:

1ـ مجاز: فایده آن ها بیش تر از زیان آن ها است.

2ـ غیر مجاز:

·        در پزشکی کاربرد ندارند

·        در بدن تغییرات بد و منفی ایجاد می­کنند

·        برای مصرف­کننده، اطرافیان و جامعه بسیار خطرناک­اند

·        قانون استفاده و حمل آن­ها را ممنوع اعلام کرده است

·        مانند مشروبات الکلی، دخانیات و مواد مخدر

پایه دوم:خلاصه درس واحد چهار ـ کار با چوب

انواع چوب­ها براساس شکل برگ درختان

سوزنی­برگان:    چوب­های نرم        تنوع رنگ کم

پهن­برگان:      چوب­های سخت     تنوع رنگ زیاد

هدف از خشک­کردن چوب درختان:

1ـ جمع شود  2ـ وزن آن کاهش یابد  3ـ مقاومتش افزایش یابد  4ـ قابل پرداخت شود  5ـ قابل رنگ­کردن شود

عوامل موثر در مدت زمان خشک­کردن چوب به روش طبیعی:

1ـ نوع چوب (سوزنی­برگ یا پهن­برگ)  2ـ ضخامت آن

دلایل خشک­کردن چوب به روش مصنوعی:

1ـ نمی­توان رطوبت چوب را تا مقدار مورد نیاز برای برخی مصارف خاص کاهش داد.

2ـ مدت زمان خشک­کردن چوب به روش طبیعی بسیار طولانی است.

عوامل قابل کنترل درکوره چوب­خشک­کنی: 1ـ درجه حرارت   2ـ جریان هوا   3ـ مقدار رطوبت نسبی

عوامل موثر در مدت زمان خشک­کردن چوب به روش مصنوعی:

1ـ نوع چوب (سوزنی­برگ یا پهن­برگ)   2ـ گونه چوب   3ـ ضخامت تخته   4ـ رطوبت اولیه چوب   5ـ نوع سیستم کوره چوب­خشک­کنی

مزایای چوب­های خشک­شده به روش مصنوعی نسبت به چوب­های خشک­شده به روش طبیعی:

1ـ روشن­ترند   2ـ فاقد پوسیدگی­اند   3ـ فاقد حشره­زدگی­اند   4ـ کارکردن با این نوع چوب­ها آسان­تر است   5ـ این نوع چوب­ها قابلیت چسبندگی بهتری دارند   6ـ این گونه چوب­ها قابلیت رنگ­پذیری بهتری دارند

نکات ایمنی هنگام کار با مغار:

1ـ از تیز و سالم بودن تیغه و دسته اطمینان حاصل کنید.

2ـ تیغه در دسته­اش محکم باشد.

3ـ مواظب لبه تیز مغار باشید.

4ـ برای ضربه­زدن به انتهای دسته مغار از چکش چوبی استفاده کنید.

5ـ در صورت استفاده از چکش آهنی برای ضربه­زدن به مغار باید حلقه فلزی در انتهای دسته آن وجود داشته باشد.

6ـ مغار را در جیب نگذارید.

7ـ از مغارهایی که دسته آن ها شکسته است، استفاده نکنید.

پایه دوم: خلاصه درس واحد هفت ـ خوراک و پوشاک

علل نیاز به غذا      

1ـ کار و فعالیت

2ـ رشد و ترمیم بدن

3ـ شادابی و سلامتی

4ـ پیش­گیری و مبارزه با بیماری­ها

بیماری­ها و نشانه­های ناشی از مصرف غذاهای ناسالم:     

1ـ بیماری­هایی که عواقب آن­ها بعد از چند ساعت یا حتی چند روز آشکار می­شوند

مانند انواع مسمومیت­های غذایی

2ـ بیماری­هیی که در آن­ها غذای ناسالم به آهستگی روی اعضای بدن تاثیر می­گذارد و ممکن است بعد از روزها، ماه­ها و یا سال­ها به صورت بیماری­های خطرناکی مثل حصبه و سرطان ظاهر شود.

نکات لازم برای داشتن تغذیه­ای سالم   

1ـ انتخاب مواد غذایی سالم

2ـ تلاش برای حفظ ارزش مواد غذایی

3ـ رعایت نکات مهمی در هنگام تهیه، پخت، مصرف و نگه­داری مواد غذایی

عوامل موثر در ناسالم بودن مواد غذایی

1ـ آفات و بیماری­های گیاهی و حیوانی

2ـ آلودگی به میکروب و یا فساد در یکی از مراحل مصرف (در هنگام انبار کردن، انتقال*، پخت و پز*، خوردن و نگه­داری)

نکات لازم به رعایت در هنگام انتقال مواد غذایی*

1ـ کوتاه­ترین زمان

2ـ تناسب وسایل حمل و نقل با نوع غذا و با استفاده از دانش و علوم جدید

3ـ تحت نظارت و کنترل مراکز بهداشتی

نکات لازم به رعایت در مرحله تهیه و پخت مواد غذایی*

در هتل­ها، رستوران­ها و مکان­های عمومی: رعایت انواع آیین­نامه­های بهداشتی

در خانه: کلیه نکات صفحه 137

انواع آیین­نامه­های بهداشتی

1ـ آیین­نامه بهداشت مواد اولیه

2ـ آیین­نامه بهداشتی کارکنان

3ـ آیین­نامه بهداشت محیط، وسایل و تجهیزات

4ـ آیین­نامه بهداشت نگه­داری مواد غذایی

نوع پارچه	شکل الیاف زیر ذره­بین	بوی حاصل از سوختن	رنگ خاکستر	نوع خاکستر
پنبه
نایلون
پشم
ابریشم

پایه دوم: خلاصه درس واحد هشت ـ کشاورزی

فواید و مصارف گیاهان:  1ـ دارویی  2ـ خوراکی  3ـ تزئینی

از گیاهان زینتی به دلیل داشتن رنگ­ها و شکل­های متنوع در مکان های زیر استفاده می شود.

طراحی و تزئین پارک­ها

طراحی و تزئین محوطه منازل

طراحی و تزئین ادرات

طراحی و تزئین خیابان­های شهر

علم و هنر طراحی فضای سبز:

الف ـ متخصصان باغبانی و طراحی فضای سبز

ب ـ با استفاده از:  گیاهان گل­دار، بی­گل، با توجه به رنگ و شکل گل­ها

ج ـ هدف: فضاهای زیبایی را طراحی و محیط را برای زندگی انسان دلپذیر می­کند.

تغییر شرایط محیطی گیاهان ¬ باعث وقفه در رشد گیاه می شود¬ 

1ـ اگر گیاه به شرایط جدید عادت کرد، دوباره فعال می شود.

2ـ گاه چنین نیست و گیاه به حالت اول باز نمی­گردد.

نتیجه: در مورد گیاهانی که نسبت به تغییرات حساس هستند، باید ابتدا شرایط محیطی مناسب آن­ها را شناسایی کرد و فراهم نمود و سپس نسبت به تغییر شرایط محیطی یا مکان آن­ها اقدام کرد.

انواع گیاهان از نظر دمای محیط رشد

1ـ حداقل 5 و حداکثر 16 ¬ مانند نرگس و بنفشه

2ـ حداقل 16 و حداکثر 30 ¬ مانند گل کاغذی و اطلسی

انواع گیاهان از نظر حساسیت به مدت تابش نور روزانه    

1ـ روزبلند مانند شب­بو، اطلسی و ختمی

2ـ روزکوتاه مانند داوودی و کاکتوس

3ـ بی­تفاوت مانند میخک و بنفشه آفریقایی

نکات لازم به توجه در تغذیه گیاهان گلدانی

1ـ نیاز بیش­تر گیاهان گلدانی به مواد غذایی ¬ زیرا آب خروجی از زیر گلدان مواد غذایی خاک را با خود شسته و از دسترس گیاه خارج می­کند.

2ـ راه­های تامین مواد غذایی گیاهان گلدانی:

الف ـ تعویض سالیانه خاک گلدان با خاک مناسب رشد گیاهان

ب ـ اضافه­کردن کود به خاک گلدان در طول مدت فعالیت گیاه

3ـ کود دادن باید طبق برنامه­ای مشخص باشد.

4ـ بهتر است از کودهای شیمیایی محلول و براساس دستورهای روی بسته­بندی آن­ها باشد.

نکات لازم به رعایت برای آبیاری گیاهان گلدانی

1ـ لزوم آبیاری با دقت گیاهان گلدانی ¬ زیرا خاک گلدان و مقدار آب ذخیره شده در آن محدود است.

2ـ خاک سبک و شنی: لزوم بیش­ترکردن دفعات آبیاری ¬ خروج آب اضافی به سرعت از زیر گلدان

3ـ خاک سنگین و رسی: لزوم کم­کردن دفعات آبیاری ¬ پرشدن فضای بین ذرات خاک و نرسیدن هوا به ریشه گیاه، پوسیدن ریشه و خشک­شدن گیاه

4ـ خاک پای گلدان را هفته­ای یک­بار نرم کنید.

5ـ آب را در تمام سطح گلدان بپاشید.

6ـ خاک گلدان را همواره مرطوب نگه دارید.

7ـ در فصل­های بهار و تابستان که گیاه فعال است، آب کافی در اختیار گیاه بگذارید تا شاداب و سرسبز باقی بماند.

پایه دوم: خلاصه درس واحد هشت ـ دامپروری

سابقه دامپروری به اندازه طول زندگی بشر ¬ به علت نیاز بشر در تغذیه به گوشت و شیر

علت کشف و ابداع روش­های جدید پرورش دام

1ـ افزایش جمعیت

2ـ گسترش استفاده از محصولات دامی درصنایع

عوامل موثر در پرورش دام

1ـ بهداشت و درمان

2ـ تغذیه دام

3ـ تولید مثل و اصلاح نژاد

برای پیش­برد صحیح سه عامل فوق باید از مدیریت علمی و برنامه­ریزی استفاده کرد.

اهمیت رعایت بهداشت در پرورش دام

1ـ بروز بیماری در یک دام ¬ تهدید گله توسط بیماری ¬ آلودگی منطقه ¬ مرگ و میر دام­ها ¬ کاهش محصولات دامی (شیر، گوشت، پوست و ...)

2ـ اشتراک بسیاری از بیماری دام­ها با انسان و سرایت به انسان مثال بیماری­های سل و سیاه­زخم که با مصرف گوشت آلوده یا تماس انسان با دام، به انسان سرایت می­کنند.

عواملی که می­تواند مانع از انتشار و گسترش بیماری در دام­ها شود.

1ـ توجه به توصیه­ها و مراقبت­های مختصصان دام­پزشکی و دام­پروری

2ـ حفظ سلامت دام­ها

3ـ رعایت موارد بهداشتی برای جلوگیری و کنترل بیماری

اهمیت تغذیه در پرورش دام

زمانی می­توانیم انتظار تولید مناسب (شیر، گوشت، پشم و ...) را از دام داشته باشیم که علاوه بر رعایت موارد بهداشتی، نیازهای غذایی آن را نیز برطرف کنیم.